DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
ÖZEL EĞİTİM UZMANI-KÜBRA GÖKTEPE
ÖZEL EĞİTİM UZMANI-KÜBRA GÖKTEPE
Giriş Tarihi : 16-03-2021 19:45

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU

(DEHB) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu çocuklarda, ergenlerde ve yetişkinlerde yaygın olarak görülen nöro gelişimsel ve davranışsal bir bozukluk olup kişinin kendi yaşına ve bulunduğu gelişim seviyesine uygun olmayan aşırı hareketliliği, isteklerini erteleyememesi ve dikkat sorunları ile alakalı bir durumdur. Dikkat bilişsel bir süreçtir ve bir işe başlama, devam ettirme, sonlandırma, uyanık kalma v.s. gibi süreçler söz konusudur. Dikkat süresi ve dikkat yoğunluğu her yaşta farklıdır. Dikkat eksikliği, kişinin dikkat süresinin yaşından beklenenden az olması ve kişinin dikkatini belirli bir süre devam ettirmede güçlük yaşamasıdır.

Bir kişide DEHB var diyebilmemiz için belirtilerin 7 yaşından önce başlaması, belirli bir müddet devam etmesi(en az 6 ay) ve en az iki ortamda görülmesi gerekir. Çocuklar okula başladığında onlardan beklentiler arttığı için genelde çocuk okula başladığında bu durum anlaşılmaktadır.

DEHB tedavi edilebilir. Psikiyatrist, klinik psikolog, anne-baba ve öğretmen işbirliği tedavi sürecinde çok önemlidir.

 DEHB tedavi edilmediğinde ergenlerin ve yetişkinlerin kaygı bozuklukları, majör depresyon, madde kullanımı, yeme bozuklukları, uyku bozuklukları, düşük akademik başarı, düşük iş başarısı, kişilerarası ilişkilerde problemler ve davranış bozuklukları yaşama riski artmaktadır.

BELİRTİLERİ:

DEHB ‘nun 3 temel belirtisi vardır. Bunlar ;

1-DİKKAT EKSİKLİĞİ: Dikkat eksikliğinde yaşanan durum kişilerin dikkat edememeleri ile alakalı değildir, sadece dikkatlerini bir noktaya odaklayamamaları ile alakalıdır. Aynı anda birçok uyarana dikkat ettikleri için bir işle uğraşırken başka bir uyarıcı dikkatinin dağılmasına sebep olur. Daha çok kalabalık,  gürültülü ve uyaranın fazla olduğu ortamlarda dikkatlerini odaklamaları zor olur. Zihinsel işlevleri yerine getirmekte güçlük yaşarlar. Ev ödevlerini unuturlar. Eşyalarını kaybederler v.s. Ancak sakin ortamlarda ya da ilgisini çeken bir konu olduğumda daha uzun süre odaklanabilirler.

2-AŞIRI HAREKETLİLİK: Kişinin kendi yaşına ve gelişim seviyesine uygun olmayan aşırı hareketliliğidir. Uzun müddet yerinde oturamaz, daima hareket halindedir. Sanki bir motor takılmış gibi hareket ederler. Uzun süre bir yerde oturamazlar ve çabuk sıkılırlar. Enerjik ve aktif yapıları vardır.

3-DÜRTÜSELLİK: Kişinin kendini kontrol etmesinde sorun yaşamasıdır. Acelecidirler, soru bitmeden soruya cevap verirler. Konuşurken sözün bitmesini beklemeden söze karışırlar, içlerinden geldiği gibi davranırlar.

DEHB hayat boyu sürebilen bir farklılıktır. DEHB olan kişilerin ergenlikte de belirtileri devam eder. DEHB genetik bir durumdur ve çocuk doğduğu andan itibaren bir takım belirtiler göstermeye başlar. Ancak bebeklikte görülen bu belirtiler (az uyuma, kolay ağlama, huzursuzluk) başka durumlara da bağlı olabileceğinden bu dönemde teşhis edilmesi mümkün değildir. Çocuklar okula başlamadan evvel de normal olarak hareketlidirler ve dikkat süreleri kısadır. Bu sebeple okul öncesi dönemde de teşhis edilmesi zordur. Ancak çocuktaki dikkat eksikliği ve hareketlilik akranlarına nispetle önemli ölçüde farklılık gösteriyorsa o zaman bu teşhis düşünülebilir. Sıklıkla çocuklar ilkokul döneminde iken bu tanı konulur. Ergenlikte ise daha fazla akademik başarısızlıklar yaşarlar ancak dikkat süreleri daha fazladır. Yetişkin dönemde, arkadaş ilişkilerinde, evliliklerinde, iş hayatlarında sorunlar yaşayabilmektedirler.

Bu kişilerin olumlu özellikleri de söz konusudur ancak mühim olan bu özelliklerin açığa çıkartılması, bunun için ortamların sağlanması, gerekli tedbirlerin alınması gereklidir. Bu özellikler şunlardır:

Yaratıcıdırlar ancak potansiyellerini ortaya koymakta zorluk yaşarlar. Enerjik, canlı ve keyiflidirler. Risk almaktan hoşlanırlar. Hayal güçleri gelişmiştir. Kolayca birilerine güven duyabilirler. Sıcakkanlı ve hoşgörülüdürler. Espri yetenekleri gelişmiştir.

DEHB ‘e göre bir takım sorunlarda eşlik edebilir. Bu kişiler düşük benlik algısına sahip olabilir. Akademik sorunlar yaşayabilirler. (okuldan atılma, okulu bırakma, sınıf tekrarı yapma v.s) Ayrıca dağınıklık, unutkanlık, zihinsel olarak organize olamamalarından kaynaklanan düzensizlik, koordinasyon bozukluğu, sosyal beceri sorunları, tutarsızlık v.s. gibi sorunlarda görülebilir.

 

DİKKAT EKSİKLİĞİ BOZUKLUĞU TANI VE TEDAVİSİ

Özellikle çocuklarda DEHB tanısı konulmadan önce davranışsal problemlere yol açan yakın zamanda yaşanmış boşanma, aile içinde birinin ölümü veya yakın zamanda gerçekleşmiş taşınma gibi bir durumun olup olmadığı sorgulanmalıdır. DEHB tanısı genellikle semptom ve belirtiler ışığında konulur. Tanı koyulması için semptomların altı yada fazlası, 17 yaş sonrası için ise en az beş tanesinin olması gerekir.

Genellikle  ilaç ile tedavi yoluna gidilmektedir. İlaç kullanılıp; ilacın etkisinin görüldüğü sürede hareketlilik azalabilir, dikkat süresi artabilir ve dürtü kontrolü sağlanabilir. Ancak ilaç doğru davranışı sağlayamamaktadır, motivasyonu arttıramamakta, kişiye duyguları ile başa çıkmayı öğretememektedir. Yani davranışlardaki değişikliği sağlayamamaktadır. İlaç +psiko eğitimsel müdahaleler (anne-baba eğitimi, öğretmen eğitimi, çocuğun bireysel terapisi) +davranışsal tedavilerle birlikte kullanıldığında etkili sonuçlar ortaya çıkabilmektedir. Öğrenmenin temelinde bir uyarıcıya dikkat etme, dikkati belirli bir müddet aynı uyarıcı üzerinde devam ettirebilme vardır. Fiziksel temas kurarak, dokunarak, zıplayarak, dans-drama etkinlikleri, deneme-yanılma yoluyla öğrenme, lego, oyun hamurları yani kısacası kinestetik öğrenme DEHB olanlar için son derece faydalı olacaktır.

DEHB ‘Lİ ÇOCUKLARIN EĞİTİMİ

Öğretmenler sık sık görsel ve işitsel materyaller kullanmalıdırlar. Öğrenme sürecinde ne kadar çok duyu organı devreye girerse o kadar yararlıdır. Öğrencilerin uymaları istenen kurallar onlara açıkça öğretilmeli, istenen biçimde davranmanın ve davranmamanın doğuracağı sonuçların neler olacağı belirlenip öğrenci tarafından bilinmesinin sağlanması gerekir. Sınıfın dikkatini dağıtacak maddelerden arındırılması gerekir. DEHB ‘li çocukların sürekli oturmalarını beklemek yanlıştır. Önemli olan hareket etme ihtiyacı içinde olan çocuğun bu isteği kendi istediği şekilde değil öğretmenin isteği ve ders konusu dahilinde karşılanmalıdır. Örneğin; çocuğa sık sık soru sorulmalıdır, sınıf penceresini açması yada sandalyesini düzeltmesi istenebilir. Bu çocuklarda ayağa kalkma davranışına bazen anlayış göstermeli, bazen de görmezden gelinmelidir.

DEHB’li öğrencilerin kendilerine olan güvenlerinin öğretmenleri tarafından güçlendirilmesi, küçük ilerlemelerinin dikkate alınması ve pekiştirilmesi önemli olan bir diğer konudur Bu öğrenciler sadece sonuca göre değil, herhangi bir konuda çaba göstermeye başladığı an ödüllendirilmelidirler. Özellikle sözel övgü kullanılırken, öğrenciler üzerinde baskı yaratabileceği düşünülerek genelleştirilmiş ifadelerden (“Seninle gurur duyuyorum”, “Sen bir dâhisin” ya da “Yakında sınıfın en akıllı çocuğu olacaksın” gibi) kaçınılmalıdır. Bu noktada “Dikkatini iyi bir şekilde topladığını düşünüyorum. ”Ödevini yapmak için gerçekten çok çaba gösteriyorsun.” gibi ifadelerin daha uygun olduğu söylenebilir.

DEHB’li çocuklarda oldukça etkili olabilen diğer bir yöntem, simgesel ödül sistemidir. Burada toplanan puanlar uygun ödüllerle (daha az ev ödevi vermek, çıkartma hediye etmek gibi) değiş tokuş edilir. Bu yöntemin uygulanmasında en önemli noktalardan birisi de çocuğun davranışla ödül arasındaki bağlantıyı kurabilmesi ve öğretmenin tutarlı olmasıdır.

ANNE BABALARA ÖNERİLER

Çocuğunuza kuralları açıkça belirleyin. Sizin için önemli olan kuralları belirleyin ve bunları birlikte yazıp, herkesin görebileceği bir yere asın. Çocuğunuz daha küçükse, kurallara dair resimler bulup bir kartona yapıştırabilir ya da kurallarla ilgili resim çizebilirsiniz. Bu kurallara uyabildikçe size yardımcı olduğu için çocuğunuza teşekkür edin, sarılın ve öpün.

Net ifadeler ile rutinler oluşturun. DEHB ‘li çocuklarda kendilerinden ne beklendiğini anlamaları için rutin çok önemlidir. Öngörülebilir, tahmin edilebilir ve süreklilik gösteren rutinleri destekleyin.

Çocuğunuzun olumlu yanlarını görmeye çalışın. Çocuğunuzun davranışları ailedekiler, öğretmenler ve arkadaşları tarafından çoğu zaman olumsuz olarak değerlendirilmektedir. Onun özgüvenini yükseltecek şekilde olumlu davranışlarını övün. DEHB ‘ e özgü davranışları çocuğunuzun elinde olmadan yaptığının hep bilincinde olun. Ne yapmamalarını değil ‘’ne yapmaları gerektiğini ‘’ söyleyin. Çocuğunuzun olumlu davranışlarını küçücük de olsa o anda hemen övün. Bu onunla ilgilendiğinizi gösterecek, kendine önem verilmesi onu cesaretlendirerek özgüvenin artmasını sağlayacaktır. Bu olumlu davranışları için küçük ödüller de verebilirsiniz.

Gün içinde birlikte oyun oynayın. Kutu oyunları gibi kuralları olan oyunlar hem oyunu kurallarına göre oynamak zorunda olduğunu deneyimletir hem de birlikte keyifli zaman geçirmenizi sağlayarak çocuğunuzun sizinle ilişkisini güçlendirir.

Hayatınızda düzenlemeler yapın. Örneğin çocuğunuzla çıkmak sizin için zor ise bunu kendi başınıza yapabileceğiniz bir zaman ayarlayın.

Nasıl hissettiğinizi söyleyin. Çocuğunuzu ‘’ hep böyle davranıyorsun, bıktım senden’’ gibi eleştirmek yerine, “Böyle yaptığında /davrandığında bu beni gerçekten çok üzüyor.’’deyin.

Tartışmalardan kaçının. Çocuğunuz kurallarınızauymadığında onunla tartışmak yerine net ve kararlı olun. Örneğin; arkadaşının oyuncağını elinden alan çocuğunuza “şimdi üçe kadar sayacağım arkadaşının arabasını ona geri ver’’ deyin.

Kendinize mutlaka zaman ayırın. Anne-baba olarak sorumlulukları paylaşmayı unutmayın. Kendinize özel bir zaman dilimi ayırın ve size özel olan o zamanı mutlaka çocuğunuza bildirin. Unutmayın oksijen maskesi önce size, sonra çocuğunuza…

NELER SÖYLENDİ?
@
ÖZEL EĞİTİM UZMANI-KÜBRA GÖKTEPE

ÖZEL EĞİTİM UZMANI-KÜBRA GÖKTEPE

DİĞER YAZILARI DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU 16-03-2021 19:45
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Trabzonspor921
  • 2Fenerbahçe919
  • 3Beşiktaş917
  • 4Fatih Karagümrük917
  • 5Galatasaray917
  • 6Hatayspor816
  • 7Altay915
  • 8Konyaspor914
  • 9Alanyaspor814
  • 10Adana Demirspor912
  • 11Kayserispor811
  • 12Gaziantep FK811
  • 13Sivasspor910
  • 14Başakşehir FK99
  • 15Antalyaspor99
  • 16Yeni Malatyaspor99
  • 17Göztepe98
  • 18Giresunspor98
  • 19Kasımpaşa96
  • 20Çaykur Rizespor91
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA
Aydın escort muğla escort tekirdağ escort manisa escort balıkesir escort manavgat escort alanya escort fethiye escort didim escort trabzon escort elazığ escort ordu escort kütahya escort ısparta escort rize escort maraş escort yalova escort giresun escort yozgat escort tokat escort şanlıurfa escort sivas escort batman escort erzurum escort sinop escort kırşehir escort karaman escort kırıkkale escort bolu escort amasya escort niğde escort uşak escort edirne escort çorum escort osmaniye escort zonguldak escort van escort erzincan escort söke escort nazilli escort kuşadası escort efeler escort didim escort çine escort bodrum escort fethiye escort marmaris escort dalaman escort menteşe escort milas escort ortaca escort seydikemer escort çerkezköy escort çorlu escort ergene escort kapaklı escort malkara escort süleymanpaşa escort akhisar escort alaşehir escort salihli escort şehzadeler escort soma escort turgutlu escort yunusemre escort bandırma escort altıeylül escort ayvalık escort bigadiç escort burhaniye escort gönen escort karesi escort susurluk escort ayvacık escort biga escort çan escort gelibolu escort yenice escort akçaabat escort araklı escort of escort ortahisar escort yomra escort karakoçan escort kovancılar escort altınordu escort fatsa escort perşembe escort ünye escort tavşanlı escort simav escort domaniç escort eğirdir escort yalvaç escort ardeşen escort cayeli escort fındıklı escort pazar escort afşin escort dulkadiroğlu escort Elbistan escort onikişubat escort pazarcık escort türkoğlu escort altınova escort çiftlikköy escort çınarcık escort bulancak escort espiye escort eynesil escort görele escort piraziz escort tirebolu escort yağlıdere escort sorgun escort sarıkaya escort çayıralan escort boğazlıyan escort akdağmadeni escort erbaa escort niksar escort turhal escort zile escort viranşehir escort suruç escort siverek escort karaköprü escort haliliye escort eyyübiye escort akçakale escort zara escort Yıldızeli escort suşehri escort şarkışla escort gemerek escort kozluk escort sason escort aziziye escort horasan escort oltu escort palandöken escort yakutiye escort ayancık escort boyabat escort gerze escort kaman escort mucur escort ermenek escort sarıveliler escort keskin escort yahşihan escort gerede escort göynük escort mengen escort mudurnu escort göynücek escort gümüşhacıköy escort merzifon escort suluova escort taşova escort bor escort çamardı escort ulukışla escort banaz escort eşme escort sivaslı escort havsa escort ipsala escort keşan escort osmancık escort sungurlu escort bahçe escort hasanbeyli escort kadirli escort toprakkale escort alaplı escort çaycuma escort ereğli escort kilimli escort başkale escort ipekyolu escort özalp escort tuşba escort kemah escort refahiye escort tercan escort üzümlü escort http://www.ddtshanghaiescort.com Antalya escort Bursa escort Mersin escort Aydın escort Balıkesir escort Çanakkale escort Kıbrıs escort Kütahya escort Manisa escort Muğla escort Tekirdağ escort Trabzon escort Yalova escort Isparta escort Maraş escort Ordu escort Rize escort Sivas escort Afyon escort Aksaray escort Giresun escort Şanlıurfa escort Yozgat escort Erzurum escort Amasya escort Çorum escort Tokat escort Uşak escort Van escort Bolu escort Burdur escort Kırşehir escort Niğde escort Osmaniye escort Zonguldak escort Düzce escort Edirne escort Erzincan escort Karabük escort Karaman escort Kastamonu escort Kırıkkale escort Kırklareli escort manavgat escort alanya escort belek escort aksu escort finike escort gazipaşa escort güllük escort kaş escort kemer escort kepez escort konyaaltı escort korkuteli escort kumluca escort lara escort muratpaşa escort serik escort gemlik escort gürsu escort inegöl escort iznik escort mudanya escort nilüfer escort orhangazi escort osmangazi escort yıldırım escort kuşadası escort didim escort nazilli escort söke escort efeler escort bandırma escort altıeylül escort edremit escort karesi escort susurluk escort bodrum escort gümbet escort turgutreis escort dalaman escort fethiye escort köyceğiz escort marmaris escort çerkezköy escort çorlu escort kapaklı escort süleymanpaşa escort meram escort anamur escort erdemli escort mezitli escort silifke escort tarsus escort akhisar escort salihli escort soma escort turgutlu escort girne escort lefkoşa escort biga escort çan escort gelibolu escort dinar escort emirdağ escort sandıklı escort merzifon escort suluova escort taşova escort yeşilyurt escort gerede escort mengen escort bucak escort kadirli escort osmancık escort sungurlu escort akçakoca escort ipsala escort keşan escort kilimli escort üzümlü escort aziziye escort palandöken escort yakutiye escort bulancak escort espiye escort tirebolu escort safranbolu escort lüleburgaz escort gediz escort simav escort tavşanlı escort elbistan escort fatsa escort ünye escort ardeşen escort çayeli escort birecik escort eyyübiye escort kırıkkale escort siverek escort suruç escort viranşehir escort kangal escort şarkışla escort suşehri escort yıldızeli escort erbaa escort niksar escort turhal escort akçaabat escort araklı escort of escort ortahisar escort sorgun escort istanbul mutlu son ankara mutlu son izmir mutlu son bursa mutlu son antalya mutlu son adana mutlu son konya mutlu son şanlıurfa mutlu son gaziantep mutlu son kocaeli mutlu son mersin mutlu son diyarbakır mutlu son hatay mutlu son manisa mutlu son kayseri mutlu son samsun mutlu son balıkesir mutlu son maraş mutlu son van mutlu son aydın mutlu son tekirdağ mutlu son sakarya mutlu son denizli mutlu son muğla mutlu son bağcılar mutlu son bahçelievler mutlu son esenler mutlu son esenyurt mutlu son kadıköy mutlu son kağıthane mutlu son kartal mutlu son küçükçekmece mutlu son maltepe mutlu son pendik mutlu son sultangazi mutlu son ümraniye mutlu son üsküdar mutlu son aliağa mutlu son alsancak mutlu son bayraklı mutlu son bornova mutlu son buca mutlu son çeşme mutlu son çiğli mutlu son gaziemir mutlu son karşıyaka mutlu son konak mutlu son menemen mutlu son ödemiş mutlu son torbalı mutlu son çankaya mutlu son keçiören mutlu son mamak mutlu son polatlı mutlu son sincan mutlu son alanya mutlu son belek mutlu son kaş mutlu son kemer mutlu son korkuteli mutlu son lara mutlu son manavgat mutlu son serik mutlu son side mutlu son didim mutlu son efeler mutlu son kuşadası mutlu son nazilli mutlu son altıeylül mutlu son bandırma mutlu son edremit mutlu son karesi mutlu son susurluk mutlu son gemlik mutlu son gürsu mutlu son inegöl mutlu son mudanya mutlu son nilüfer mutlu son osmangazi mutlu son yıldırım mutlu son biga mutlu son çan mutlu son gelibolu mutlu son adıyaman mutlu son afyon mutlu son ağrı mutlu son aksaray mutlu son amasya mutlu son ardahan mutlu son artvin mutlu son bartın mutlu son batman mutlu son bayburt mutlu son bilecik mutlu son bingöl mutlu son bitlis mutlu son bolu mutlu son burdur mutlu son çanakkale mutlu son çankırı mutlu son çorum mutlu son düzce mutlu son edirne mutlu son elazığ mutlu son erzincan mutlu son erzurum mutlu son eskişehir mutlu son giresun mutlu son gümüşhane mutlu son ığdır mutlu son ısparta mutlu son karabük mutlu son karaman mutlu son kastamonu mutlu son kilis mutlu son kırıkkale mutlu son kırklareli mutlu son kırşehir mutlu son uşak mutlu son kütahya mutlu son malatya mutlu son mardin mutlu son nevşehir mutlu son niğde mutlu son ordu mutlu son trabzon mutlu son osmaniye mutlu son rize mutlu son siirt mutlu son sinop mutlu son sivas mutlu son tokat mutlu son karahayıt mutlu son pamukkale mutlu son nizip mutlu son şahinbey mutlu son şehitkamil mutlu son antakya mutlu son defne mutlu son iskenderun mutlu son darıca mutlu son gebze mutlu son gölcük mutlu son izmit mutlu son körfez mutlu son akşehir mutlu son beyşehir mutlu son ereğli mutlu son karatay mutlu son meram mutlu son selçuklu mutlu son akhisar mutlu son alaşehir mutlu son soma mutlu son turgutlu mutlu son akdeniz mutlu son anamur mutlu son erdemli mutlu son mezitli mutlu son silifke mutlu son tarsus mutlu son toroslar mutlu son yenişehir mutlu son bodrum mutlu son dalaman mutlu son fethiye mutlu son köyceğiz mutlu son marmaris mutlu son menteşe mutlu son milas mutlu son adapazarı mutlu son serdivan mutlu son atakum mutlu son çarşamba mutlu son ilkadım mutlu son eyyübiye mutlu son siverek mutlu son viranşehir mutlu son çerkezköy mutlu son çorlu mutlu son erbaa mutlu s
Tekirdağ mutlu son Adana mutlu son Mersin mutlu son Bursa mutlu son Muğla mutlu son Balıkesir mutlu son Kocaeli mutlu son İstanbul mutlu son Ankara mutlu son Antalya mutlu son İzmir mutlu son Denizli mutlu son Çanakkale mutlu son Sakarya mutlu son Manisa mutlu son